Over Ceres

Interview uit seizoen 2009/2010 met Marianne & Jan Jacob Zegel door Margriet Hogeweg 

De kunstdroom van Ceres     

IMG 0805

Niet de Romeinse godin van de oogst, maar een klein strandje op Texel is de naamgever van muziekschool Ceres die Jan Jacob en Marianne in 1999 zijn begonnen. Beiden groeiden op, op hetzelfde waddeneiland. Het lag daarom voor de hand dat in de naam van de school iets van hun roots door zou klinken. Automatisch kwamen jeugdherinneringen boven aan lange zomers vol zee en zon op het Texelse strandje Ceres. 'Ik ging er als kind vaak met mijn moeder heen om te zwemmen,' zegt Jan Jacob. 'Het was een leuke plek waar ik graag kwam.'

Pas later kwamen ze erachter dat het woord Ceres nog meer betekenissen had, die wonderwel aansloten bij het werk dat ze gingen doen. Jan Jacob: 'De godin van de oogst. Dat is toch ook mooi. Het idee dat we hier lesgeven, zaaien en dat je mag oogsten, als je ziet hoe leerlingen groeien.'

Zittend in de docentenkeuken aan de keukentafel op de begane grond achter de receptie, blikken Marianne en Jan Jacob terug op de begintijd van Ceres, nu al weer tien jaar geleden. Het idee om een eigen muziekschool te beginnen kwam niet van de ene op de andere dag boven drijven. 'Toen Jan Jacob aan het conservatorium studeerde was hij daar van 's ochtends vroeg tot 's avonds laat in de oefenruimtes te vinden,' vertelt Marianne. 'Maar toen hij als drummer was afgestudeerd mocht hij daar niet meer komen.'

En omdat je slagwerksinstrumenten niet zomaar even ergens neerzet om te oefenen, moest er een andere oplossing komen.

'Jan Jacob is een enorme dromer.'

'Ik kwam een tijdlang in Haarlem' zegt Jan Jacob. 'En daar hadden ze een groot gebouw met oefenruimtes, waar ook les werd gegeven.
Ik was een jaar of zeventien, achttien. En het sprak enorm tot mijn verbeelding. Zo'n broeinest van creativiteit.' Jan Jacob wilde iets dergelijks in Utrecht realiseren, maar dan nog breder, met verschillende kunstdisciplines. Theater, beeldende kunst en muziek onder een dak.'Samen met een groep kunstenaars begonnen we een kunstcollectief. Met geleend geld kochten we dit pand aan de Oude Gracht. We woonden met zijn allen hier in een huis. De bedoeling was dat ieder vanuit zijn eigen achtergrond een bijdrage zou leveren. Niet alleen op creatief gebied maar ook financieel.'Helaas werkte dit idee in de praktijk minder goed. Maar al gauw ontstond er een nieuwe droom.

Samen met Marianne besloot Jan Jacob het historische pand aan de Oude Gracht om te bouwen tot een muziekschool met oefenruimtes voor bandjes.

Marianne: 'Jan Jacob is een enorme dromer. Ik ben meer dienend ingesteld. Ik vind het leuk om het mensen naar de zin te maken.

Toen we besloten met de muziekschool te beginnen studeerde ik psychologie. Ik heb die studie afgebroken. En we besloten: hier gaan we voor. Zo werd de droom van Jan Jacob ook mijn droom.' Het begon heel klein. 'We deelden flyers uit dat we een muziekschool begonnen waren. Mensen konden aangeven op welk instrument ze wilde spelen. En daar zocht ik dan een docent bij. Ik hing briefjes op het prikbord in het conservatorium en daar kwamen dan studenten op af.'

Inmiddels gaat het aantrekken van docenten heel wat professioneler. Er is een enorm netwerk waaruit geput kan worden. Niet iedereen is geschikt om les te geven, volgens Jan Jacob. 'We willen dat onze docenten zelf ook nog actief zijn in de muziekwereld en niet alleen lesgeven. Daar haal je je inspiratie uit. Je moet als docent weten wat er speelt op de festivals. Ook daar moet je met je leerlingen over kunnen praten. Verder vinden we het belangrijk dat ze meer dan 1 instrument bespelen.' Inmiddels heeft Ceres zoveel naamsbekendheid gekregen in de muziekwereld dat docenten zich zelf melden.

Marianne: 'We krijgen steeds vaker open sollicitaties. Laatst zochten we een nieuwe drumdocent. We konden kiezen uit vier heel geschikte kandidaten.'

'Soms zijn we net een soort buurthuis.'                                                                                                    

Volgens Marianne onderscheidt Ceres zich van andere muziekopleidingen door de persoonlijke sfeer. Ter illustratie vertelt ze: 'Veel ouders vragen me of ik er niet moe van word om elke keer de deur open te doen als ze aanbellen. Maar ik vind het juist fijn om dat te doen. Zo voelt iedereen zich welkom. Ik ken ook alle namen van de leerlingen. Ik weet wie bij wie les heeft. Het is niet iets waar ik op hoef te studeren. Het interesseert me gewoon, daarom onthoud ik het. We zijn opgegroeid in een sociale gemeenschap op Texel, waarin iedereen elkaar kent. Ik vind het plezierig om te zien dat we hier in de buurt ook een sociale functie hebben.' 'Soms zijn we net een soort buurthuis,' vult Jan Jacob aan. 'Sommige leerlingen komen bewust eerder naar de les. Gewoon omdat ze het leuk vinden om hier te zijn.''Veel ouders wachten tijdens de les beneden,' zegt Marianne. 'Dan maak ik een praatje met ze. Als er een kind ziek is geweest, vraag ik hoe het er mee gaat. 'De persoonlijke sfeer binnen Ceres is mogelijk dankzij de kleinschaligheid. Hoewel onlangs de vierhonderdste leerling werd verwelkomd, is het niet de ambitie van Ceres om zo groot mogelijk te worden. Marianne schudt beslist haar hoofd.

'Nee, absoluut niet. We willen geen muziekschool met duizend leerlingen zijn. Meer dan vijfhonderd zullen het er niet worden.'Toch liggen er al een tijdje verbouwplannen klaar. Het wachten is nu op toestemming van de gemeente, die lang op zich laat wachten omdat Ceres in een historisch pand is gevestigd. Verbouw is dan ook aan strakke regelgeving gebonden. 'Die verbouwing is meer praktisch van aard,' legt Marianne uit. 'Het gaat niet om uitbreiding. We willen een aantal ruimten boven beter toegankelijk maken voor de leerlingen, zodat daar meer les gegeven kan worden. Nu worden de oefenruimten daar nog te vaak voor gebruikt, omdat er geen plek genoeg is. Eigenlijk willen we de oefenruimten vaker kunnen verhuren aan bandjes die willen repeteren.'

De belangstelling daarvoor is groot. Vriendengroepen van middelbare scholen uit de buurt, zoals het Christelijk Gymnasium, komen graag repeteren met hun band. Maar ook leerlingen van het Jordan College in Zeist.

IMG 0588 'Meer mensen moeten weten wat we hier aan kwaliteit in huis hebben.'

Hoewel er in tien jaar tijd veel bereikt is, zijn Marianne en Jan Jacob nog lang niet uitgedroomd. Er bestaan nog een hoop persoonlijke ambities, die in de drukte van het dagelijks bestaan, bijna ten onder dreigen te gaan. 'Ik ben ooit begonnen aan het componeren van een klassiek stuk,' zegt Jan Jacob. 'Dat wil ik graag afmaken. En ik wil een eigen lesboek voor drummers schrijven. In mijn hoofd is het al af, maar nu moet ik nog de tijd vinden om het op papier te zetten. Verder heb ik achttien liedjes gemaakt en opgenomen in mijn studio. Daar wil ik ook nog wat mee.'Wat Jan Jacob brengt bij zijn verleden als drummer bij de succesvolle Texelse band Nilsson. Ze brachten drie CD's uit, hadden een hit met het nummer Elastic Baby en toerden langs de grote festivals. In 2001 hield de band helaas op te bestaan. 'Ik mis het wel. De bandjes waar ik daarna in gezeten heb bestonden maar heel kort. En als ik nu speel, is het hier in de buurt. Soms denk ik: we hebben hier zo'n mooi fort, maar ik kom er te weinig uit. Dat zou ik willen veranderen.' 'Ik zou graag de naamsbekendheid van Ceres nog meer vergroten,' geeft Marianne aan. 'Nog meer mensen moeten weten wat we hier aan kwaliteit in huis hebben. De meesten zien met het voorspelen alleen op zondagmiddag dat kleine grut hier spelen op hun gitaren en violen. En dat is ook heel schattig en lief. Maar als je ziet wat er op zaterdagavond gebeurt. Dat is van zo'n hoge kwaliteit. Jan Jacob wil in de toekomst het muzikale talent binnen Ceres ook meer ruimte geven. Bijvoorbeeld om ervaring op te doen bij het opnemen van muziek in zijn eigen studio. 'Het is goed voor hen om een keer in een studio te zitten. Om te weten hoe dat gaat.' Daarnaast gaat hij beginnen met een eigen You Tube kanaal van Ceres, waar filmpjes op staan van optredens van leerlingen. Verder zou hij nog wel meer willen doen met buiten-optredens in Utrecht tijdens festivals, Koninginnedag en de uitmarkt. Maar door steeds strengere regelgeving en veiligheidsvoorschriften vanuit de gemeente wordt dat ieder jaar lastiger. 'Als je vroeger iets wilde organiseren was dat geen punt. We voeren bijvoorbeeld met een boot vol drummers door de grachten. Iedereen vond het schitterend. Maar als je nu iets wilt organiseren moet je hemel en aarde bewegen.'Maar ook binnen de muren van Ceres valt er nog veel te winnen, vinden Jan Jacob en Marianne.'We blijven werken aan de kwaliteit van de docenten. Iedereen die van het conservatorium komt beheerst zijn instrumen. Maar lesgeven is meer. De meesten die naar het conservatorium gaan, dromen niet van een toekomst als docent. Ze willen spelen en muziek maken.' Zo verging het Jan Jacob zelf ook. Maar tijdens zijn opleiding ontdekte hij gaande weg ook de magie van het overdragen van zijn eigen passie op anderen.'Het is toch mooi dat je iets waar je zelf goed in bent, zo uit kan leggen aan een ander dat hij het ook kan. Dat geeft een kick. Voor mij staat voorop dat les hebben, zelf muziek maken is. Daarom vind ik het ook belangrijk dat leerlingen zelf aangeven wat ze graag spelen. Zelf muziek meenemen. Muziek is geen rekensom van 1 + 1 = 2. Natuurlijk is techniek belangrijk. Maar als je de som van techniek gemaakt hebt, dan begint de muziek pas.'